Fransada Milli Birlik (RN) partiyasının lideri Marin Lö Pen ölkənin büdcə kəsirinin azaldılması məqsədilə 2032-ci ilədək dövlət xərclərində 140 milyard avro qənaət nəzərdə tutan iqtisadi planını təqdim edib. Lakin plan iqtisadçılar və siyasi rəqiblər tərəfindən ciddi suallarla qarşılanıb.
Lö Pen Parisdə təqdim etdiyi proqramla 2030-cu ildə büdcə kəsirinin 3 faizdən aşağı salınacağını vəd edib. RN bununla yanaşı, Avropa İttifaqının büdcəsinə Fransanın töhfəsinin azaldılması hesabına 2027-ci ildə 11,1 milyard avro, sonrakı illərdə isə 20 milyard avroyadək qənaət etməyi planlaşdırır.
İqtisadiyyat naziri Rolan Lekür bu təklifin Aİ-nin digər 26 üzvü tərəfindən qəbul edilməli olduğunu bildirib. İqtisadçı Nathali Janson isə bu yanaşmanı riskli hesab edib və Avropa tərəfdaşlarının belə bir razılaşmaya gedəcəyinin məlum olmadığını vurğulayıb.
RN, həmçinin miqrasiya siyasətinin sərtləşdirilməsi və milli üstünlük prinsipinin tətbiqi hesabına 2027-ci ildə 15 milyard, tam tətbiq olunduğu halda isə illik 29 milyard avro qənaət etməyi planlaşdırır. Lakin bu tədbirlərin bir qisminin Konstitusiya Şurası tərəfindən rədd edilə biləcəyi qeyd olunur.
Planın iqtisadi artımla bağlı proqnozları da tənqid olunub. RN 2028-ci ildən etibarən 1,8 faiz, 2029-cu ildə 1,7 faiz, 2030-cu ildə isə yenidən 1,8 faiz artım gözləyir. Halbuki Yüksək Maliyyə Şurasının proqnozunda 2028-ci və 2029-cu illər üçün artım 1,2 faiz səviyyəsində qiymətləndirilir.
Fransız iqtisadçısı Matyö Plan RN-in makroiqtisadi ssenarisini heç də inandırıcı olmayan hesab edib. Onun sözlərinə görə, 2027-ci ildə cəmi altı ay ərzində dövlət xərclərinin 66 milyard avro azaldılması iqtisadi artıma ciddi təsir göstərə bilər.
Marin Lö Pen isə planının qənaət proqramı olmadığını bildirir. RN əsas ərzaq məhsullarının bir hissəsi üçün ƏDV-nin ləğvini, qaz və elektrik enerjisinə ƏDV-nin azaldılmasını və müəssisələrin istehsal vergilərinin aşağı salınmasını təklif edir.
Plan siyasi rəqiblərin də tənqidinə səbəb olub. Keçmiş Baş nazir Eduard Filip proqramı “inandırıcı olmayan” plan kimi qiymətləndirib. Jan-Lük Melanşon isə təkliflərin Fransanı uzunmüddətli büdcə ixtisarlarına və tənəzzülə sürükləyə biləcəyini iddia edib.
RN isə tənqidləri rədd edir və təqdim etdiyi planın dövlət maliyyəsinin bərpası üçün ciddi addım olduğunu müdafiə edir.