Azərbaycan Respublikası ilə Serbiya Respublikası arasında münasibətlər qarşılıqlı hörmət, suverenliyə dəstək və strateji tərəfdaşlıq prinsipləri üzərində qurulmuşdur. İki ölkə arasında diplomatik əlaqələr 1997-ci ildə qurulmuş və ötən dövr ərzində siyasi, iqtisadi, energetika və humanitar sahələrdə əməkdaşlıq dinamik şəkildə inkişaf etmişdir.
Azərbaycan-Serbiya əlaqələrinin əsasını yüksək səviyyəli siyasi dialoq təşkil edir. Dövlət başçıları – Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Serbiya Respublikasının Prezidenti Aleksandar Vuçiç arasında mütəmadi görüşlər və qarşılıqlı səfərlər münasibətlərin möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verir.
Hər iki ölkə beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində bir-birinin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini dəstəkləyir. Bu prinsipial mövqe Azərbaycan və Serbiyanı bir-birinə daha da yaxınlaşdıran əsas amillərdəndir. Qarşılıqlı etimad və dostluq münasibətləri siyasi əlaqələrin davamlı inkişafını təmin edir.
Müasir dövrdə dövlətlərarası münasibətlər qarşılıqlı hörmət, etimad və ortaq maraqlar prinsipi üzərində qurulur. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 15 fevral tarixində Serbiya Respublikasına etdiyi rəsmi səfər də məhz bu prinsiplərə əsaslanan dostluq və strateji tərəfdaşlığın bariz nümunəsidir. Bu səfər iki ölkə arasında siyasi, iqtisadi və energetika sahələrində əməkdaşlığın daha da genişlənməsinə təkan vermişdir.
Prezident İlham Əliyev bəyanatında qeyd etmişdir ki, ölkələr arasında səmimi dostluq münasibətləri mövcuddur və tərəflər bir-birinin dövlət maraqlarına həssaslıqla yanaşırlar. Xüsusilə ərazi bütövlüyü və suverenlik məsələlərində qarşılıqlı dəstək iki dövlət arasında siyasi əlaqələrin əsas sütunlarından biridir. Bu isə beynəlxalq münasibətlər sistemində olduqca mühüm amildir.
Səfər çərçivəsində Serbiya-Azərbaycan Strateji Şurasının birinci iclasının keçirilməsi münasibətlərin yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu göstərir. Bu platforma iki ölkə arasında əməkdaşlığın sistemli və planlı şəkildə inkişaf etdirilməsinə xidmət edir. Görüş zamanı gələcək üçün konkret planlar müəyyən edilmiş, siyasi dialoqun daha da intensivləşdirilməsi, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və beynəlxalq təşkilatlarda birgə fəaliyyət məsələləri müzakirə olunmuşdur.
Energetika sahəsi səfərin əsas istiqamətlərindən biri olmuşdur. Azərbaycan artıq Serbiyaya təbii qaz ixrac etməyə başlamışdır və ixrac həcminin artırılması barədə razılıq əldə edilmişdir. Bu əməkdaşlıq Serbiyanın enerji təhlükəsizliyinin möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verir. Eyni zamanda, elektrik stansiyasının birgə inşası ilə bağlı planlar ölkələr arasında investisiya əməkdaşlığının gücləndiyini göstərir. Azərbaycan Serbiyaya böyük həcmdə sərmayə yatırmağa hazır olduğunu bəyan etmişdir ki, bu da Serbiyada formalaşmış əlverişli investisiya mühitinin nəticəsidir.
Səfər çərçivəsində imzalanmış sənədlər iki ölkə arasında hüquqi bazanın daha da möhkəmləndirilməsinə xidmət edir. Bu sənədlər iqtisadi, enerji, investisiya və digər sahələrdə əlaqələrin davamlı və sistemli inkişafını təmin edəcəkdir. Diplomatik münasibətlərin möhkəmlənməsi xalqlar arasında dostluq əlaqələrinin də dərinləşməsinə şərait yaradır.
İqtisadi sahədə əməkdaşlıq son illərdə daha da genişlənmişdir. Azərbaycan şirkətləri Serbiyada müxtəlif layihələrdə iştirak edir, infrastruktur və enerji layihələrinə sərmayə yatırır. Serbiyada formalaşmış müsbət investisiya mühiti Azərbaycan investorları üçün əlverişli şərait yaradır.
Ticarət dövriyyəsinin artırılması, birgə müəssisələrin yaradılması və yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi tərəflərin əsas hədəflərindəndir. Bu əməkdaşlıq hər iki ölkənin iqtisadi inkişafına töhfə verir və regional iqtisadi inteqrasiyanı gücləndirir.
Azərbaycan və Serbiya xalqları arasında mədəni və humanitar əlaqələr də inkişaf edir. Təhsil, mədəniyyət və turizm sahələrində əməkdaşlıq xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanı gücləndirir. Müxtəlif tədbirlər, sərgilər və forumlar dostluq münasibətlərinin dərinləşməsinə xidmət edir.
Prezident İlham Əliyevin Serbiyaya səfəri Azərbaycan xarici siyasətinin uğurlu və balanslaşdırılmış strategiyasının göstəricisidir. Bu səfər bir daha sübut edir ki, Azərbaycan beynəlxalq arenada etibarlı tərəfdaş kimi çıxış edir və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığa böyük önəm verir. Serbiya-Azərbaycan münasibətləri gələcəkdə də inkişaf edərək hər iki xalqın rifahına və regionda sabitliyə mühüm töhfə verəcəkdir.

Fərid Mirzəyev
Qax RİHB Ağyazı kənd İƏD üzrə nümayəndəsi