Rəhim HacızadəYAP Qax rayon təşkilatının əməkdaşı
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2026-cı il iyulun 21-də Almaniya Federativ Respublikasına rəsmi səfəri iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafında mühüm dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir. Berlin şəhərində Almaniya Prezidenti Frank-Valter Ştaynmayer və Federal Kansler Fridrix Mertslə keçirilən görüşlər, imzalanan sənədlər və verilən birgə bəyanatlar Azərbaycan–Almaniya əməkdaşlığını keyfiyyətcə yeni – strateji tərəfdaşlıq mərhələsinə yüksəltdi. Bu səfər təkcə ikitərəfli münasibətlərin deyil, həm də Azərbaycan–Avropa İttifaqı əlaqələrinin gələcək inkişafı baxımından mühüm siyasi və geoiqtisadi əhəmiyyət daşıyır.
Səfərin ən mühüm nəticəsi Prezident İlham Əliyev və Kansler Fridrix Merts tərəfindən “Azərbaycan Respublikası və Almaniya Federativ Respublikası arasında ikitərəfli tərəfdaşlıq üçün strateji gündəliyə dair Birgə Bəyannamə”nin imzalanması oldu. Bununla yanaşı, Azərbaycan–Almaniya Biznes Şurasının yaradılmasına və fəaliyyətinə dair Birgə Bəyannamə də qəbul edildi. Bu sənədlər siyasi dialoq, enerji təhlükəsizliyi, investisiyalar, sənaye, rəqəmsal texnologiyalar, logistika, elm, təhsil, yaşıl enerji və humanitar əməkdaşlıq istiqamətlərində uzunmüddətli strateji əməkdaşlığın hüquqi və institusional əsaslarını formalaşdırdı.
Görüşlər zamanı Almaniya rəhbərliyi Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rolu yüksək qiymətləndirdi. Prezident Frank-Valter Ştaynmayer mürəkkəb beynəlxalq proseslər fonunda Azərbaycan və Almaniyanı “sabitlik adası” kimi xarakterizə edərək, ölkəmizin etibarlı tərəfdaş olduğunu vurğuladı. Bu yanaşma Azərbaycanın regional sabitliyin qorunması, proqnozlaşdırılan siyasət yürütməsi və Avropa üçün strateji əhəmiyyət daşıyan tərəfdaş kimi qəbul edildiyini bir daha nümayiş etdirdi.
Enerji əməkdaşlığı səfərin əsas istiqamətlərindən biri oldu. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, Azərbaycan artıq Almaniyaya təbii qaz ixrac edir və ölkəmiz hazırda Avropa İttifaqının 10 üzv dövləti də daxil olmaqla ümumilikdə 16 ölkəni təbii qazla təmin edir. "Cənub qaz dəhlizi" vasitəsilə həyata keçirilən ixrac Avropanın enerji mənbələrinin şaxələndirilməsinə mühüm töhfə verir. Bununla yanaşı, SOCAR ilə Almaniyanın “Uniper” şirkəti arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi, eləcə də yaşıl enerji və hidrogen texnologiyaları sahəsində əməkdaşlıq perspektivləri münasibətlərin yeni mərhələyə keçdiyini göstərir. Azərbaycanın zəngin külək və günəş enerjisi potensialı Almaniyanın alternativ enerji sahəsindəki təcrübəsi ilə birləşərək tərəfdaşlığın gələcək istiqamətlərini müəyyənləşdirir.
İqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi də səfərin əsas prioritetlərindən biri idi. Hazırda Azərbaycanda 200-dən artıq Almaniya şirkəti fəaliyyət göstərir. Yeni yaradılan Biznes Şurası dövlət qurumları ilə özəl sektor arasında institusional əməkdaşlığı gücləndirəcək, qarşılıqlı investisiyaların artırılmasına, texnologiya transferinə, sənaye kooperasiyasına və yeni biznes layihələrinin həyata keçirilməsinə əlavə stimul verəcək. Xüsusilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən bərpa və yenidənqurma layihələri, “ağıllı şəhər” və “ağıllı kənd” konsepsiyalarının tətbiqi Almaniya şirkətləri üçün geniş investisiya imkanları yaradır.
Səfər zamanı nəqliyyat və logistika məsələləri də geniş müzakirə olundu. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında mühüm nəqliyyat körpüsünə çevrildiyini vurğulayaraq Orta Dəhlizin strateji əhəmiyyətini xüsusi qeyd etdi. Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu, Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı və müasir nəqliyyat infrastrukturu Azərbaycanın Avrasiya məkanında mühüm tranzit mərkəzi kimi mövqeyini daha da gücləndirir. Almaniyanın logistika və sənaye potensialı ilə Azərbaycanın tranzit imkanlarının birləşdirilməsi Avropa–Asiya iqtisadi əlaqələrinin inkişafına yeni töhfələr verə bilər.
Regional təhlükəsizlik və sülh məsələləri də görüşlərin əsas mövzularından biri oldu. Prezident İlham Əliyev Ermənistan–Azərbaycan münasibətlərinin normallaşması istiqamətində əldə olunan nəticələri diqqətə çatdıraraq, sülh gündəliyinin artıq praktik əməkdaşlıq mərhələsinə keçdiyini bildirdi. Almaniya rəhbərliyi də Cənubi Qafqazda davamlı sülhün təmin olunmasını, kommunikasiyaların açılmasını və regional əməkdaşlığın genişlənməsini dəstəklədiyini bəyan etdi. Berlin Azərbaycanın regionda sabitlik və təhlükəsizliyin təmin edilməsində oynadığı konstruktiv rolu yüksək qiymətləndirdi.
Prezident İlham Əliyevin Almaniyaya rəsmi səfəri göstərdi ki, Azərbaycan–Almaniya münasibətləri artıq ənənəvi siyasi və iqtisadi əməkdaşlıq çərçivəsini aşaraq geniş strateji tərəfdaşlıq modelinə çevrilir. İmzalanmış sənədlər, strateji dialoqun başlanması, enerji və nəqliyyat sahəsində əməkdaşlığın genişlənməsi, biznes əlaqələrinin institusionallaşdırılması və regional sülhə verilən dəstək iki ölkə arasında münasibətlərin uzunmüddətli inkişafı üçün möhkəm zəmin yaradır. Bütün bunlar Azərbaycanın Avropanın etibarlı enerji, nəqliyyat və təhlükəsizlik tərəfdaşı kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir və Berlin–Bakı xəttində əməkdaşlığın gələcək illərdə daha da dərinləşəcəyini göstərir.